Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΠΙΣΤΗΜΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΠΙΣΤΗΜΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 30 Μαρτίου 2008

Μας ψεκάζουν με χημικά;

(άρθρο από http://www.focusmag.gr/)

Στους ουρανούς όλο και πυκνώνουν οι λευκές γραμμές των αεροπλάνων. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι πολλές από αυτές είναι εργαλεία μιας διεθνούς συνωμοσίας. Οι ειδικοί όμως λένε ότι...

Χαράζουν στον ουρανό λευκές γραμμές που φαίνονται αθώες, στην πραγματικότητα όμως αποτελούνται από επικίνδυνες χημικές ενώσεις τις οποίες χρησιμοποιούν οι ισχυροί της Γης για να ελέγχουν το κλίμα και τον ανθρώπινο νου. Αυτό υποστηρίζει μια νέα «θεωρία», η οποία γεννήθηκε πριν από 10 χρόνια στις ΗΠΑ και διαδόθηκε πολύ γρήγορα σε όλο τον πλανήτη. Σήμερα, στο ίντερνετ, περισσότερες από 1 εκατομμύριο σελίδες στα αγγλικά είναι αφιερωμένες σε αυτό το θέμα. Οι φήμες διαδόθηκαν τόσο πολύ, ώστε ενδιαφέρθηκαν και οι πολιτικοί. Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατατέθηκαν δύο επερωτήσεις και πολλές άλλες στα εθνικά κοινοβούλια των ευρωπαϊκών χωρών. Τι υποστηρίζουν όμως οι επιστήμονες;

Δημοσιογραφικό λαβράκι

Η υπόθεση της συνωμοσίας έχει συγκεκριμένη αφετηρία: ένα μήνυμα που δημοσίευσε ο Αμερικανός Ρίτσαρντ Φινκ στο ίντερνετ το Σεπτέμβριο του 1997. Δε γνωρίζουμε πολλά γι’ αυτόν, παρά μόνο ότι είναι παθιασμένος με τις θεωρίες συνωμοσίας. Με αυτό το μήνυμα υποστήριζε για πρώτη φορά ότι πολλές από τις γραμμές στους ουρανούς απελευθερώνονται από αεροπλάνα που ψεκάζουν διβρωμιούχο αιθυλένιο, ένα επικίνδυνο εντομοκτόνο. Ο Φινκ παραδέχτηκε αργότερα ότι είχε επινοήσει τα στοιχεία που στήριζαν τη θεωρία του. Η σπίθα όμως είχε ξεκινήσει μια μεγάλη φωτιά, και ύστερα από λίγους μήνες η ψεύτικη είδηση δημοσιεύτηκε από τον Καναδό δημοσιογράφο Γουίλιαμ Τόμας. Για να διαχωρίσουν αυτές τις αφύσικες λευκές γραμμές από τα μετεωρολογικά φαινόμενα, οι υποστηρικτές της θεωρίας δημιούργησαν τον όρο «chemtrails», από το «chemical trails» δηλαδή «χημικά ίχνη».

Παράξενα σύννεφα

Μέσα σε λίγα χρόνια η θεωρία διαδόθηκε και επεκτάθηκε σε τέτοιο βαθμό, ώστε συμπεριέλαβε, εκτός από τις λευκές γραμμές, ένα μεγάλο πλήθος από «παράξενα» ατμοσφαιρικά φαινόμενα, όπως σύννεφα με τη μορφή μαστών ή τεράστιων κυμάτων και λαμπερά φωτοστέφανα. Αλλά τι ακριβώς λένε όσοι μιλούν για συνωμοσία; Πρώτα απ’ όλα, υποστηρίζουν ότι μεγάλο μέρος από τις γραμμές που βλέπουμε στον ουρανό απελευθερώνονται από αεροπλάνα που ψεκάζουν χημικές ουσίες στην ατμόσφαιρα. Όχι μόνο εντομοκτόνα αλλά ακόμα και χλωριούχο νάτριο, μια ουσία που έχει δοκιμαστεί κατά της χαλαζόπτωσης. Μάλιστα προβάλλουν ως απόδειξη των ισχυρισμών τους περί συνωμοσίας την ύπαρξη ανεξήγητων νεφών, όπως αυτών με τρύπα στο κέντρο.

Υποστηρίζουν επίσης ότι οι λευκές γραμμές περιέχουν σκόνη με βάση το αλουμίνιο και το βάριο, που ίσως μετριάσουν την υπερθέρμανση του πλανήτη. Ίσως ακόμα οι γραμμές να δημιουργούνται προκειμένου να αλλοιώσουν την ηλεκτρική αγωγιμότητα του αέρα. Με αυτό τον τρόπο ολόκληρη η ατμόσφαιρα συμπεριφέρεται σαν μια τεράστια κεραία, ενδεχόμενο που ενδιαφέρει τους στρατιωτικούς πολλών ισχυρών χωρών.

Συνωμοσία στους πάγους

Σύμφωνα με τους συνωμοσιολόγους, το αρχηγείο του όλου εγχειρήματος βρίσκεται στην Αλάσκα. Εκεί βρίσκονται πράγματι οι εγκαταστάσεις του HAARP (High Frequency Active Auroral Research Program), ενός προγράμματος έρευνας της ιονόσφαιρας που ξεκίνησε το 1990 από το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ σε συνεργασία με πολλά πανεπιστήμια. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα κέντρο που ασχολείται με στρατιωτικές και πολιτικές επικοινωνίες και συστήματα θαλάσσιας πλοήγησης. Όμως σύμφωνα με τη θεωρία συνωμοσίας, ο πραγματικός σκοπός του είναι η αλλοίωση των ατμοσφαιρικών συνθηκών και ο διανοητικός έλεγχος των μαζών μέσω ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων. Αυτό που δεν εξηγεί κανείς είναι ποιος ακριβώς και γιατί έχει σχεδιάσει μια τόσο εγκληματική πράξη που θα έφτανε ακόμα και στην πρόκληση, όπως ισχυρίζονται, παράξενων επιδημιών γρίπης.

Διαφορά θερμοκρασίας

Απέναντι όμως σε αυτές τις απίστευτες κατηγορίες, πώς αντιδρούν οι επιστήμονες; Ο Μιχάλης Πετράκης, διευθυντής του Ινστιτούτου Περιβάλλοντος στο Αστεροσκοπείο Αθηνών, τονίζει ότι «οι λευκές γραμμές είναι ένα απόλυτα φυσιολογικό φαινόμενο και δημιουργούνται από τα καυτά αέρια που αφήνουν πίσω τους οι κινητήρες των αεροσκαφών. Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται εξαιτίας της τεράστιας διαφοράς θερμοκρασίας ανάμεσα στα καυσαέρια των αεροσκαφών και το περιβάλλον, καθώς στο συγκεκριμένο ύψος πτήσης (8-12 χλμ.) η θερμοκρασία της ατμόσφαιρας κυμαίνεται από -30οC ως -40οC». Όσον αφορά τις θεωρίες συνομωσίας ο κ. Πετράκης είναι κατηγορηματικός: «Οι μόνοι ψεκασμοί που γνωρίζουμε έχουν να κάνουν με την αγροτική παραγωγή και τους ψεκασμούς νεφών για την ενδυνάμωση ή την αποφυγή βροχοπτώσεων. Και στις δύο περιπτώσεις μιλάμε για επιστημονικές μεθόδους που είναι γνωστές εδώ και δεκαετίες, οι οποίες εφαρμόζονται εν πλήρη γνώσει των αρχών. Το σενάριο της συνομωσίας δεν ευσταθεί, καθώς, για να μπορέσει κάποιο χημικό αέριο να επηρεάσει δραστικά τον πλανήτη ή την ανθρώπινη συμπεριφορά, θα απαιτούνταν τεράστιες ποσότητες. Για να συμβεί κάτι τέτοιο, θα έπρεπε χιλιάδες αεροπλάνα να ψεκάζουν απ’ άκρου εις άκρον τη Γη, γεγονός που θα σήμαινε ότι η συνομωσία θα έπαυε πλέον να είναι συνωμοσία».

Στρατιωτικά πειράματα

Ωστόσο, στο τέλος της δεκαετίας του 1970, η σουηδική βιομηχανία Saab δοκίμασε τη δυνατότητα έγχυσης στα μαχητικά J-35 Draken και AJ-37 Viggen μιας ένωσης με βάση το τζελ του σιδηρίτη, για να λειτουργήσει ως αντιραντάρ. Παρόμοια πειράματα έγιναν επίσης με το βομβαρδιστικό Northrop B-2A Spirit, αόρατο στα ραντάρ. Για να μην αφήνει ορατές γραμμές, δοκιμάστηκε η χρησιμοποίηση ενός πρόσθετου, το οποίο όμως ήταν διαβρωτικό και προκαλούσε τεχνικά προβλήματα, γι’ αυτό αποφασίστηκε η απόρριψή του.

Το φαινόμενο του θερμοκηπίου

Για να ξεκαθαρίσει τα πράγματα, η αεροπορία των ΗΠΑ δημοσίευσε ένα έγγραφο στο οποίο απαντά σημείο προς σημείο σε αυτές τις κατηγορίες. Οι γραμμές με περίπλοκα σχέδια έχουν παραμορφωθεί από τους ανέμους. Τα σχέδια σχάρας οφείλονται στο σύστημα πλοήγησης, το οποίο σχηματίζεται από πορείες ανατολής-δύσης και βορρά-νότου που διασταυρώνονται σε διαφορετικά ύψη. Τέλος, το διβρωμιούχο αιθυλένιο δε χρησιμοποιείται ως πρόσθετο, καθώς έχει απαγορευτεί η χρήση του.

Γεγονός είναι ότι οι λευκές γραμμές στους ουρανούς αυξήθηκαν τα τελευταία 20 χρόνια, αφού η κυκλοφορία των αεροπλάνων πενταπλασιάστηκε! Μάλιστα το πραγματικό πρόβλημα είναι ακριβώς αυτό: τα αεροπλάνα εκπέμπουν αέρια που μολύνουν την ατμόσφαιρα, όπως διοξείδιο του άνθρακα και του θείου. Ακόμα, με τη συμπύκνωση των υδρατμών αλλοιώνουν το κλίμα. Όπως μας λέει ο κ. Πετράκης, «το 2001 τις 3 ημέρες αναστολής των πτήσεων των αεροπλάνων, μετά από την επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου, παρατηρήθηκε μια πρόσκαιρη μείωση των αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου». Φαίνεται, λοιπόν, ότι οι λευκές γραμμές συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου και κατ’ επέκταση στη αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη. Και αυτό είναι το μόνο για το οποίο πρέπει να ανησυχούμε.

Για να μάθετε πιο πολλά: www.af.mil/shared/media/document/AFD-051013-001.pdf.
Το έγγραφο αεροπορίας των ΗΠΑ.

Τετάρτη 26 Μαρτίου 2008

Ο ρόλος του Ντίσνεϊ στη διαμόρφωση της περιβαλλοντικής μας συνείδησης



Χιονάτη, η πρώτη ακτιβίστρια
Ο ρόλος του Ντίσνεϊ στη διαμόρφωση της περιβαλλοντικής μας συνείδησης
ΤΗΕ ΤΙΜΕS Του Μark Ηenderson
Οι ταινίες κινουμένων σχεδίων της Ντίσνεϊ, από τη Χιονάτη έως το ψάρι κλόουν Νέμο, έπαιξαν αποφασιστικό ρόλο στην περιβαλλοντική μας συνείδηση. Αυτή την ενδιαφέρουσα άποψη διατυπώνει ένας καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κέμπριτζ.
Πολλές ταινίες της Ντίσνεϊ, σημειώνει ο Ντέιβιντ Γουίτλι- λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Κέμπριτζ - θεωρούνται διασκεδαστικός τρόπος για να ξεφύγει κάποιος από την πραγματικότητα, ενώ έχουν επικριθεί ως απλοϊκές. Ωστόσο, περιέχουν πολλά μηνύματα για τη σχέση του ανθρώπου με τη φύση. Σε πολλές ταινίες, τα χαριτωμένα ζώα που πρωταγωνιστούν, ενθαρρύνουν τους μικρούς θεατές να συμμαχήσουν με τον φυσικό κόσμο και να τον προστατεύουν. Στο βιβλίο του «Η ιδέα της φύσης στα κινούμενα σχέδια της Ντίσνεϊ», ο Γουίτλι γράφει ότι μια από τις ταινίες με τη μεγαλύτερη επιρροή είναι η «Μπάμπι». Η ταινία προβλήθηκε πρώτη φορά στις κινηματογραφικές αίθουσες το 1942. Πολλοί ακτιβιστές ενδιαφέρθηκαν για τα περιβαλλοντικά θέματα χάρη στις περιπέτειες του μικρού ελαφιού. Σύμφωνα με τον συγγραφέα του βιβλίου, η πράσινη ιστορία της Ντίσνεϊ χωρίζεται σε δυο περιόδους. Η πρώτη είναι το διάστημα 1937-1967 οπότε επικεφαλής της εταιρείας ήταν ο ιδρυτής της, Γουόλτ Ντίσνεϊ. Στη δεύτερη περίοδο, από το 1984 έως το 2005, διευθύνων σύμβουλος ήταν ο Μάικλ Άισνερ. Και οι δυο τους είχαν συνεχή και ισχυρή σύνδεση με την άγρια φύση και το περιβάλλον, αλλά με ανεπαίσθητα διαφορετικό τρόπο.
Ο φυσικός κόσμος
Ο Γουόλτ Ντίσνεϊ προώθησε μια «φιλική και απλή» σχέση με τη φύση, η οποία είναι εμφανής στις «Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι», «Σταχτοπούτα» και «Ωραία Κοιμωμένη». Σε αυτές τις ταινίες ο φυσικός κόσμος είναι ειδυλλιακός και προβάλλεται ως εύθραυστο καταφύγιο που απειλείται από τον πολιτισμό. Αντίθετα, την περίοδο του Άισνερ οι ταινίες της Ντίσνεϊ έγιναν πιο σύνθετες: ο άνθρωπος μπορεί να συνυπάρξει με τη φύση, αρκεί να σεβαστεί την άγρια ζωή και να καταλάβει τη θέση του στον φυσικό κόσμο.
© Τhe Τimes, 2008



Πηγή: ΤΑ ΝΕΑ

Κυριακή 2 Μαρτίου 2008

H αλήθεια στην επιστημονική έρευνα


Καθημερινή - Του Δημητρη Κουρετα*

Τα τελευταία χρόνια είναι αλήθεια ότι συνέβησαν πολλά και σημαντικά στον χώρο της βιοϊατρικής έρευνας και όχι μόνο. Αν ρωτήσει κανείς έναν βιολόγο - ερευνητή σίγουρα θα έχει να θυμάται τη δημοσίευση της αλληλουχίας του ανθρώπινου γονιδιώματος πριν από τέσσερα χρόνια. Οι φυσικοί θα θυμούνται σίγουρα τη λύση στο πρόβλημα του ηλιακού νετρίνο. Oμως μήπως υπάρχουν και άλλα δεδομένα στην άλλη πλευρά του φεγγαριού που αξίζει να σχολιάσουμε;

Η ανταγωνιστικότητα και ο ανηλεής αγώνας εξεύρεσης πόρων για έρευνα, κυρίως από τον ιδιωτικό τομέα, έχoυν δημιουργήσει μια ιδιαίτερα προβληματική κατάσταση στην επιστήμη σήμερα, η οποία ακόμη ίσως δεν έχει αγγίξει σε μεγάλο βαθμό την Ελλάδα. Λίγοι ίσως θυμούνται τη δυσμένεια στην οποία έπεσε ο νομπελίστας Ιατρικής David Baltimore, όταν πριν από 15 χρόνια περίπου αποκαλύφθηκε ότι μια συνεργάτης του, η οποία ήταν συγγραφέας μαζί με αυτόν σε πολλά άρθρα, παραποιούσε τα αποτελέσματα, ώστε να παράγονται άρθρα με εξαιρετικό ενδιαφέρον – μόνο που τα δημοσιευμένα αποτελέσματα δεν μπορούσαν να επαληθευτούν από άλλους ερευνητές.

Η ιστορία είχε δημιουργήσει μεγάλο θόρυβο στην επιστημονική κοινότητα και υπάρχουν αρκετές παρόμοιες και στην Αμερική και στην Ευρώπη. Oμως για ευνόητους λόγους δεν βλέπουν πολλές φορές το φως της δημοσιότητας.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί εδώ ότι τα Πανεπιστήμια στο εξωτερικό διαθέτουν επιτροπές Δεοντολογίας που επιλαμβάνονται παρομοίων θεμάτων. Τέτοιες επιτροπές στην Ελλάδα είτε δεν υπάρχουν ή και αν υπάρχουν δεν λειτουργούν, όχι για τέτοια αλλά και για άλλα θέματα που χρήζουν επιτροπών με ανάλογη αρμοδιότητα.

Φαίνεται πως στις μέρες μας η επιστημονική γνώση δεν είναι πια τόσο μια εκδοχή της αλήθειας, αλλά εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό και από κοινωνικούς και πολιτιστικούς παράγοντες.

To πλέον πρόσφατο σκάνδαλο αφορά την κλωνοποίηση. Ο Κορεάτης Hwang WS πέρυσι τον Ιούνιο (Science, 17 June 2005) ανακοίνωσε ότι κατόρθωσε να δημιουργήσει κυτταρικούς πληθυσμούς από κλωνοποιημένα έμβρυα. Οι κυτταρικοί αυτοί πληθυσμοί θα μπορούσαν να μεταμοσχευθούν για την παραγωγή ιστών. Ουσιαστικά δηλαδή κατάφερε το πιο δύσκολο στάδιο της θεραπευτικής κλωνοποίησης. Το επόμενο είναι να γίνουν κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους. Η σημασία του εγχειρήματος αυτού έγινε πρωτοσέλιδο σε όλο τον ξένο Tύπο και σε λίγους μήνες ο Κορεάτης επιστήμονας πήρε τον τίτλο του σημαντικότερου επιστήμονα της χώρας του. Μάλιστα η εθνική αεροπορική εταιρεία της Κορέας του έδωσε δωρεάν εισιτήρια πρώτης θέσης για μια δεκαετία, για οποιονδήποτε προορισμό. Oμως λίγες μέρες πριν από τα Χριστούγεννα ο μύθος κατέρρευσε, όταν ο Hwang παραδέχθηκε ότι τα ωάρια της έρευνάς του τα πήρε από τις παρασκευάστριες που δούλευαν μαζί του, κάτι που δεν είναι σύμφωνο με τον νόμο. Αμέσως εισήχθη σε κλινική με νευρική κρίση. Στην έρευνα που έκανε το Πανεπιστήμιο της Κορέας αποδείχθηκε ότι οι 11 κυτταρικοί πληθυσμοί που έδειχνε στην εργασία του ο Hwang τελικά ήταν μόλις δύο. Οσο για τα αποτελέσματα της έρευνας, ο ίδιος παραδέχθηκε ότι δεν ήταν πραγματικά. Τα έκανε όλα κάτω από την πίεση να δώσει απολογισμό για τα 40 εκατ. ευρώ που πήρε από την κυβέρνηση της χώρας του για να ερευνήσει τη θεραπευτική κλωνοποίηση.

Αν δει κανείς προσεκτικά ποιοι ήταν όλοι αυτοί που κατά καιρούς πιάστηκαν να δημοσιεύουν πλαστά στοιχεία προκειμένου να εξασφαλίσουν χρηματοδοτήσεις θα διαπιστώσει ότι στη συντριπτική τους πλειονότητα είναι αλλοδαποί που ζουν και εργάζονται στην Αμερική και σε χώρες της κεντρικής Ευρώπης και προέρχονται από χώρες της Απω Ανατολής (Κίνα, Ινδία), όπως και χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ. Δηλαδή άνθρωποι που έφυγαν από τις χώρες τους με έναν μόνο σκοπό: να πετύχουν στα ξένα. Είναι αρκετή, θα αναρωτηθεί κανείς, αυτή τους η εμμονή για επιτυχία, για να τους κάνει να φτάσουν στη δημιουργία πλαστών στοιχείων; Φαίνεται πως είναι. Η περίπτωση του Κορεάτη επιστήμονα είναι χαρακτηριστική· όλοι ξέρουμε την πίεση που δέχονται οι επιστήμονες εκεί για να αποδείξουν ότι κατέχουν τη δύναμη της γνώσης και της καινοτομίας.

Στα διεθνή φόρα και σε πολλά επιστημονικά συνέδρια έχει αρχίσει το θέμα να απασχολεί. Δεν μπορώ να γνωρίζω σε ποιο σημείο βρισκόμαστε, όμως όλα δείχνουν ότι το ζήτημα είναι και θα γίνει ακόμη πιο σοβαρό στο εγγύς μέλλον.

Στις κοινωνίες όπου σήμερα η γνώση αποτελεί πηγή δύναμης, εξουσίας και επιρροής, ο ανταγωνισμός θα δημιουργεί όλο και περισσότερα τέτοια φαινόμενα ενώ οι κυρώσεις τις οποίες υφίστανται οι δράστες δεν φαίνεται να αποδίδουν.

Η χώρα μας βρίσκεται σε μια κρίσιμη καμπή επιστημονικής ανάπτυξης. Θεωρώ ότι θα πρέπει να απασχολήσει την ακαδημαϊκή κοινότητα το συγκεκριμένο θέμα, και καλό είναι να υπάρξουν προτάσεις για την –όσο το δυνατόν– θωράκιση της προσωπικότητας των νέων κυρίως ερευνητών, το πλάσιμο επιστημόνων με ήθος.

Την ιστορία του Hwang τη διηγήθηκα πριν από λίγες μέρες σε μια τακτική συνάντηση που έχω με τους φοιτητές μου και συζητάμε επίκαιρα θέματα βιοηθικής. Πρόσεξα ότι στο μάγουλο μιας κοπέλας κύλησε ένα δάκρυ. Δεν το σχολίασα για προφανείς λόγους. Το βράδυ, φεύγοντας από το γραφείο μου, σκέφτηκα πόσο να κόστιζε το δάκρυ εκείνο της φοιτήτριας. Μήπως κοστίζει τα 40 εκατ. ευρώ της έρευνας του Hwang;

Οι προτάσεις που πιθανά θα ακουστούν για το θέμα της παραποίησης στοιχείων στην έρευνα είναι βέβαιο ότι θα έχουν ενδιαφέρον, όμως μήπως είναι καιρός να αλλάξουν τα πράγματα, π.χ. οι φοιτητές των βιοϊατρικών και πολυτεχνικών ειδικοτήτων να διδάσκονται και μαθήματα όπως φιλοσοφία, δίκαιο, θέατρο, κινηματογράφο και όσα άλλα μοιάζουν «άχρηστα» σε στυγνούς τεχνοκράτες;

* Ο Δημήτρης Κουρέτας είναι αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Βιοχημείας - Βιοτεχνολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.